Vukovar: de beschoten stad

Vroeg uit de veren, ontbijt in de zon en duwen maar! Vijftig meter naar de grenspost. Ik had een hoop rompslomp verwacht maar de Hongaarse douaniers komen naar buiten met hun camera in de aanslag om het tafereel te fotograferen. Gastvrij krijgen we een drankje aangeboden en na een kort concert mogen we door naar de Kroatische grenspost. Na blikken van ongeloof en enkele stempels in ons paspoort aldaar kunnen we officieel de Europese Unie verlaten.

Een lange, wat omhoog lopende, landweg met aan weerzijde rode klaprozen en andere veldbloemen brengt ons in de Balkan. Spannend, dit voor mij nieuwe land, dit nieuwe gebied. De zon schijnt ondanks het vroege uur fel. Na tweehonderd meter schrijf ik met een dikke stift ‘Auto-Kuka, Osijek’ op een kartonnen bordje. De cafébaas van gisteren had ons verzekerd dat op zaterdag er veel verkeer de grens zou passeren maar dat valt tegen. Na een half uur komt er een Fransman op de fiets langs. Hij verteld dat hij gelijk na zijn pensioen op de fiets is gestapt voor een reis langs de Donau. Ook hij is op weg naar Istanboel. Mooi om andere reizigers tegen te komen. Inspirerend om te zien dat vele mensen hun dromen volgen. We zwaaien elkaar na. Ontroerend om hem weer als een stipje, door de korenvelden, aan de horizon te zien verdwijnen. Mensen op reis.

Een lokale arbeider in een busje stopt maar heeft geen trekhaak. Veel mensen zwaaien vriendelijk als ze langsrijden maar een lift blijft vooralsnog uit en de weg loopt teveel omhoog om de caravan te duwen. Twee uur later, net als als ik “hoe lang zouden we hier staan?” de broeierige hitte in zucht,  stopt een Mercedes met Duits kenteken. Een Kroatische man van een jaar of zestig haakt de caravan aan. Onderweg verteld hij dat hij gedeeltelijk in het Kroatische dorp Tenja en gedeeltelijk in Oberhausen woont.

Ik weet niet of het aan mij ligt maar ik vind het nog steeds, na al die afgelegde kilometers, bijzonder dat iemand een onbekende met zijn hond en caravan meeneemt. De situatie wordt nog meer bijzonder als de man ons later thuis uitnodigt en de deur achter zijn metaalwerkplaats opent en trots een enorme volière met een verzameling van achtendertig papagaaien, Ara’s, grijze roodstaarten en kaketoes, laat zien.

Even later brengt hij ons dertig kilometer verder, naar het stadje Vukovar. We staan precies voor het nieuw geopend café Piramide. Selina, een serveerster, voorziet ons van pizza en salade en verteld over deze stad die zo zwaar is getroffen tijdens de Balkanoorlog. Het is indrukkenwekkend om zo direct geconfronteerd te worden met sporen van een oorlog, zo dicht bij huis en van zo betrekkelijk kort geleden. Tegen middernacht wandelen we langs de vele huizen die kogelgaten in de muren vertonen, het in onbruik geraakte station en compleet stuk geschoten gebouwen. Ook ontdekken we een oorlogsmonument op een onverwachte plek namelijk naast het plaatselijke voetbalveld. De sproeiers op het voetbalveld staan aan. Drie dagen heb ik niet gedoucht. Ik klim over het hek en spoel, al naakt rennend in cirkels, de hitte, het zweet, het vuil en alle heftige indrukken van mij af.